Tandenknarsen
Naast gaatjes en tandvleesziekten is tandenknarsen een van de grootste boosdoeners voor het gebit.
Tandenknarsen, ook wel bekend als bruxisme, is het krachtig over elkaar schuiven van tanden en kiezen. De boven- en onderkaak schuiven hard over elkaar heen, dit veroorzaakt schurend en knarsend geluid. Dit gebeurt meestal ’s nachts tijdens het slaap. Dit wordt ook wel slaapbruxisme genoemd.
Kaakklemmen is het krachtig op elkaar klemmen van tanden en kiezen, zonder heen en weer te schuiven. Het klemmen van de kaken kan in je slaap voorkomen, maar kaakklemmen kun je ook overdag doen. Meestal bent u hier niet bewust van. Een andere benaming hiervoor is waakbruxisme.
Oorzaken voor tandenknarsen en kaakklemmen
De precieze reden voor tandenknarsen en kaakklemmen is lastig te bepalen. Er kunnen namelijk diverse oorzaken voor zijn. Wel wordt het knarsen en klemmen vaker veroorzaakt door slaapstoornissen, stress, alcoholgebruik, roken, bepaalde medicijnen en drugs (zoals XTC).
Daarnaast zijn er aanwijzingen dat het centrale zenuwstelsel (zoals bij de ziekte van Parkinson of de ziekte van Huntington) invloed heeft op de activiteit van de kauwspieren tijdens de nacht. Tandenknarsen gebeurt over het algemeen ook vaker gedurende nacht, wanneer u slaapt. Vaak is er niet één duidelijke oorzaak voor het knarsen en klemmen te benoemen; meestal spelen meerdere factoren een rol.
Symptomen van tandenknarsen
De symptomen van tandenknarsen (bruxisme) kunnen variëren van mild tot ernstig. Enkele mogelijke symptomen zijn:
- Kiespijn en gevoelige tanden: Langdurig knarsen kan leiden tot beschadiging van het tandglazuur. Dit kan resulteren in kiespijn en gevoelige tanden.
- Kaakpijn en kaakklemmen: Het krachtig over elkaar heen schuiven van de tanden en kiezen vereist veel inspanning van de spieren. Veel mensen ervaren hierdoor pijnlijke en gespannen kaakspieren. Dit kan resulteren in kaakpijn, waar u overdag of ’s nachts last van kunt hebben.
- Hoofdpijn: Chronisch tandenknarsen kan spanningshoofdpijn veroorzaken. Spanningshoofdpijn is te herkennen aan onder andere: pijn aan beide kanten van uw hoofd of rondom uw hoofd. Daarnaast kunt u bijvoorbeeld last hebben van een drukkend of knellend gevoel bij uw hoofd. Meer informatie over spanningshoofdpijn vind u op deze webpagina.
- Slaapproblemen: Tandenknarsen kan de slaap verstoren en leiden tot vermoeidheid overdag. Als u in uw slaap knarst kunt u namelijk onbewust wakker worden. Mensen die knarsen of klemmen worden vaak meerdere keren per nacht wakker waardoor ze overdag vermoeid zijn.
- Gebitbeschadiging: Knarsen en klemmen zorgt voor slijtage van het gebit. Indien u merkt dat uw gebit lichtelijk beschadigd is of raakt (eventueel te herkennen aan ribbeltjes of karteltjes bij de tanden) kan het zijn dat u onbewust tandenknarst.
Oplossing voor tandenknarsen
Stoppen met tandenknarsen is lastig, er zijn namelijk veel mogelijke redenen waardoor u tandenknarst of klemt. Bewust worden van het klemmen of knarsen is de eerste stap, daarna kan er gezocht worden naar een oplossing.
Eventueel zijn er ontspanningstechnieken die u kunt proberen waardoor u bijvoorbeeld uw kaken meer kan ontspannen tijdens uw slaap. Voor dit soort technieken en advies kunt u het beste terecht bij een gespecialiseerde kaakfysiotherapeut. Het kan ook zijn dat u knarst door stress of als u in een burn-out zit. Hierbij is het belangrijk dat deze achterliggende oorzaken worden verholpen.
Bitje tegen knarsen
De meest gebruikte methode om tandenknarsen te voorkomen is een speciaal knarsbitje dat de boven- en onderkaak gescheiden houdt. Zo kunt u niet meer met uw tanden en kiezen over elkaar heen schuiven. Hierdoor voorkomt u extra onnodige slijtage op uw gebit.
Er zijn ook kant-en-klare knarsbitjes. Echter kunnen deze bitjes minder effectief en comfortabel zijn. Raadzaam om een op maat gemaakt knarsbitje te nemen. Deze op maat gemaakte knarsbitjes zijn verkrijgbaar via de tandarts. Hierbij wordt er een afdruk gemaakt van het gebit. Vervolgens wordt het knarsbitje bij u getest en eventueel aangepast zodat het bitje comfortabel zit en het optimale gebitsbescherming biedt.
Speciale Aandacht voor Kinderen
Knarsetanden komt ook vaak voor bij kinderen. Hoewel het vaak vanzelf overgaat, is het belangrijk om alert te zijn op symptomen zoals kiespijn en kaakpijn. Een bezoek aan de tandarts kan helpen om eventuele schade aan de tanden te voorkomen en passende maatregelen te nemen.
Vergoeding voor een knarsbitje
Als u een knarsbitje nodig hebt tegen tandenknarsen of kaakklemmen, vraag dan vooraf bij uw zorgverzekeraar of dit vergoed wordt. Vermeld dat het om een splint gaat, dit is de medische term voor het knarsbitje. Het kan gebeuren dat u een deel of soms zelfs het gehele bedrag zelf moet betalen.
FAQ Tandenknarsen
Patiënten vragen zich vaker af of zij het knarsbitje iedere nacht moeten dragen. Hierbij is het belangrijkste dat u het knarsbitje draagt wanneer u knarst. Voor veel mensen is dit ‘s nachts, waardoor het bitje dus iedere nacht gedragen moet worden.
In het begin kan het bitje oncomfortabel zitten, hier zult u enige tijd aan moeten wennen. Na ongeveer één week tijd zult u hier een stuk minder of zelfs geen last meer van hebben.
Mocht het zo zijn dat uw knarsbitje na verloop van tijd minder comfortabel zit is het raadzaam om naar de tandarts te gaan. Het kan namelijk zijn dat het bitje niet goed meer past doordat er iets is veranderd aan uw gebitssituatie (e.g. nieuwe vullingen of door een kroon of brug plaatsing).
Belangrijk om het bitje dagelijks schoon te maken. Hierbij kunt u een (harde) borstel gebruiken in combinatie met zeep en lauw water. Let hierbij op dat u niet te warm water gebruikt. Het materiaal van het bitje kan hierdoor namelijk vervormen, waardoor het bitje niet meer goed past.
Bekijk onze informatiefolders voor meer informatie. Heeft u vragen? Neem dan gerust contact met ons op.
